روز جهانی آموزش ۲۰۲۵ و هوش مصنوعی

خانم آذوله، مدیرکل یونسکو، روز ۲۴ ژانویه مصادف با ۵ بهمن ۱۴۰۳، گرامی‌داشت روز جهانی آموزش ۲۰۲۵ را به هوش مصنوعی و چالش‌ها و فرصت‌های این ابزار جدید فناوری اختصاص داد و از کشورهای عضو یونسکو درخواست می‌کند تا بر استفاده مسئولانه معلمان و دانش‌آموزان از این فناوری در حوزه آموزش سرمایه‌گذاری نمایند. روز جهانی آموزش امسال با موضوع “هوش مصنوعی و آموزش: حفظ عاملیت انسانی در دنیای خودکار”،  پاسخگوی پرسش‌هایی است که در مورد چگونگی، بازتعریف و ارتقای محوریت انسان در عصر شتاب فناوری مطرح می شود.

 هوش مصنوعی، فرصت‌های بزرگی را در حوزه آموزش به ارمغان می‌آورد به شرط آنکه بهره‌برداری از این فناوری در مدارس با اصول اخلاقی شفاف در این زمینه همراه باشد. هوش مصنوعی به‌عنوان ابزاری درخدمت معلمان و دانش‌آموزان، برای رسیدن  به پتانسیل کامل خود باید مکمل ابعاد انسانی و اجتماعی یادگیری باشد نه جایگزین آن‌ها.
برای حمایت از استفاده مسئولانه از این فناوری نوین در آموزش، یونسکو چارچوب‌های شایستگی هوش مصنوعی را برای معلمان و دانش‌آموزان توسعه داده است. چارچوب برای معلمان، دانش، مهارت‌ها و ارزش‌هایی را بیان می‌کند که معلمان نیاز دارند با توجه به آن‌ها هوش مصنوعی را در روش‌های تدریس خود بگنجانند به گونه‌ای  که آموزش، انسان‌محور و فراگیر باقی بماند. به همین ترتیب، چارچوب شایستگی هوش مصنوعی برای دانش‌آموزان با هدف آماده‌سازی آن‌ها برای تبدیل شدن به شهروندان مسئول و خلاق در عصر هوش مصنوعی طراحی شده است.

این تلاش‌ها با اهداف پیمان دیجیتال جهانی همسو است که به دنبال اطمینان از کنترل بشر بر توسعه و حکمرانی فناوری‌های هوش مصنوعی است. با تمرکز بر آموزش و راهنماهای اخلاقی، یونسکو در نظر دارد تا ضمن تقویت بهره‌مندی از مزایای هوش مصنوعی، عاملیت انسانی در مواجهه با آن را حفظ کند. روز بین‌المللی آموزش ۲۰۲۵ به عنوان بستری برای بحث درباره فرصت‌ها و چالش‌های پیش‌رو در آموزش هوش مصنوعی، گفتگوهای جهانی را ترویج می‌دهد تا بهترین راه‌های یکپارچه‌سازی این فناوری‌ها برای بهبود یادگیری و حفظ عناصر انسانی آموزش بررسی شود.